Risicogroepen vitamine D-tekort

Een aantal groepen mensen loopt extra risico op een vitamine D-tekort. Je behoort tot één van die groepen als je:


te weinig in de zon komt en/of vaak bedekkende kleding draagt
een donkere huid hebt (huidtype IV, V of VI)
jonger bent dan 4 jaar
zwanger bent
een vrouw van 50 jaar of ouder bent
70 jaar of ouder bent, en/of in een verzorgings- of verpleegtehuis woont
osteoporose hebt
je huid altijd beschermt met zonnebrandcrème
obesitas hebt
bepaalde medicijnen gebruikt


Gebrek aan zonlicht
Kom jij genoeg en op het juiste moment van de dag buiten? Je huid heeft namelijk zonlicht nodig om vitamine D aan te kunnen maken. Omdat vitamine D beperkt in voeding zit, vormt de zon de belangrijkste bron voor vitamine D. Het Gezondheidsraadadvies is om dagelijks tussen 11.00 - 15.00 uur 15 tot 30 minuten met handen en hoofd onbedekt buiten te zijn. In de lente- en zomermaanden is het zonlicht in Nederland krachtig genoeg om voldoende vitamine D in de huid aan te maken. Helaas is in Nederland de zon in de herfst en winter van onvoldoende sterkte, extra vitamine D is dan aan te raden. Voor mensen die niet genoeg buiten komen in de lente en zomer, vaak bedekkende kleding dragen of in een verzorgings- of verpleegtehuis wonen geldt het advies van de Gezondheidsraad om het hele jaar vitamine D-supplementen in de vorm van tabletten te nemen. Ga naar je apotheek voor een persoonlijk advies over de juiste dosering.


Donkere huid
Doordat vitamine D in onze huid wordt aangemaakt, speelt deze een belangrijke rol bij een risico op een vitamine D-tekort. Niet alleen de hoeveelheid zonlicht op de huid is van belang, maar ook het type huid. Hoe donkerder de huid is, des te minder goed zonlicht kan doordringen waardoor er minder vitamine D wordt aangemaakt dan bij mensen met een lichtere huid. Mensen met een donkere huid moeten dus langer dan gemiddeld buiten in de zon zijn om voldoende vitamine D aan te maken. Dit geldt voor mensen met huidtype IV, V en VI.


Baby's en kinderen tot 4 jaar
Baby's en jonge kinderen hebben extra vitamine D nodig voor hun botopbouw. Ze komen over het algemeen weinig buiten en hun voeding bevat nauwelijks vitamine D. Bovendien wordt het sterk afgeraden om baby's en kinderen bloot te stellen aan een hoogstaande zon vanwege het risico op huidkanker op latere leeftijd. Goede zonnebrandcrème voorkomt huidkanker, maar houdt ook de productie van vitamine D in de huid tegen. Om deze redenen wordt door de Gezondheidsraad dagelijks en het gehele jaar door 400 IE (10 µg) vitamine D aanbevolen voor baby's en kinderen tot 4 jaar.


Zwangere vrouwen
Voor zwangere vrouwen is voldoende vitamine D extra belangrijk. Zowel voor zichzelf als voor de ontwikkeling van het ongeboren kind. De Gezondheidsraad adviseert zwangere vrouwen daarom dagelijks 400 IE (10 µg) vitamine D in te nemen.


Vrouwen van 50 jaar of ouder
Ben je 50 jaar of ouder? Dan krijg je van de Gezondheidsraad het advies om het gehele jaar, ongeacht de hoeveelheid zonlicht die je krijgt, dagelijks 400 IE (10 µg) vitamine D in te nemen. Vanaf 70 jaar is het advies om het gehele jaar dagelijks 800 IE (20 µg) vitamine D in te nemen. Dit advies geldt ook voor mensen die in een verzorgings- of verpleegtehuis wonen. Uit onderzoek blijkt dat in verzorgings- en verpleegtehuizen 90% van de bewoners een vitamine D-tekort heeft.


70 jaar en ouder of wonend in een verzorgings- of verpleegtehuis
Voor zowel vrouwen als mannen vanaf 70 jaar is het advies om het gehele jaar dagelijks 800 IE (20 µg) vitamine D in te nemen. Dit advies geldt ook voor mensen die in een verzorgings- of verpleegtehuis wonen. Uit onderzoek blijkt dat in verzorging- en verpleegtehuizen 90% van de bewoners een vitamine D-tekort heeft. Juist ook deze groep heeft een extra risico op botbreuken dat veroorzaakt wordt door vallen.


Osteoporose (botontkalking) en de overgang
Osteoporose is een aandoening waarbij botten broos en zwak worden. Naar schatting zijn er in Nederland 900.000 mensen met osteoporose. Vrouwen die in de overgang zijn hebben meer kans op osteoporose. Omdat vitamine D een belangrijke rol speelt bij het gezond houden van botten adviseren artsen iedereen met osteoporose het gehele jaar dagelijks 800 IE (20 µg) vitamine D in te nemen. Dit advies geldt ook voor mensen die een verhoogd fractuurrisico en daarmee een grote kans op botbreuken hebben. Je huisarts kan vaststellen of er bij jou sprake is van een verhoogd fractuurrisico.


Zonnebrandcrèmegebruik
We kunnen vaak niet wachten tot we de zon in kunnen, maar overmatig zonnen is niet gezond voor onze huid. Het kan de huid sneller doen verouderen en op lange termijn huidkanker veroorzaken. Het is dan ook verstandig om je huid tegen de zon te beschermen met een zonnebrandcrème, zodat zonnestraling geen schadelijke gevolgen heeft. Onthoud alleen wel dat als je altijd gebruik maakt van zonnebrandcrème, je mogelijk een risico loopt op een vitamine D-tekort.


KWF Kankerbestrijding adviseert daarom ook: "Ga op zonnige dagen tussen 12.00 en 15.00 uur niet lang in de volle zon. Voor de ene huid is 15 minuten onbedekt in de zon genoeg, voor de ander maximaal 30 minuten. Dit is verschillend voor mensen met een lichte of donkere huid en voor mensen die veel of juist weinig buiten komen. Een lunchwandeling van 15-30 minuten is juist wel gezond voor de aanmaak van voldoende vitamine D."


Obesitas
Vitamine D wordt vooral opgeslagen in het vetweefsel van ons lichaam, en mensen met obesitas (zwaar overgewicht) hebben veel vetweefsel. Daardoor bestaat het risico dat vitamine D bij obesitas patiënten blijft ophopen in het vetweefsel en niet meer beschikbaar is voor andere organen. Hierdoor kan het niet goed zijn werk doen in de rest van het lichaam. Je (huis)arts of apotheker kan een goed advies geven over vitamine D en obesitas.


Medicijngebruik
Sommige medicijnen kunnen bijdragen aan een te laag vitamine D-gehalte, vooral bij langer gebruik. Een voorbeeld hiervan zijn corticosteroïden, zoals prednison. Deze medicijnen worden onder andere gebruikt bij de behandeling van reuma, bepaalde longziekten en chronische darmontstekingen, zoals de ziekte van Crohn. Je (huis)arts of apotheker kan een goed advies geven over vitamine D en je medicijngebruik.


IE:
IE is de afkorting voor International Eenheden, een meeteenheid die we onder andere voor vitamines gebruiken. 400 IE = 10 µg / mcg / microgram en 800 IE = 20 µg / mcg / microgram


Test nu zelf:



Een vitamine D-tekort voorkomen.